Vóór de vastentijd
De oorsprong van carnaval ligt in de christelijke traditie. Het woord is waarschijnlijk afgeleid van het Latijnse carne vale, wat “vaarwel vlees” betekent. Carnaval markeerde het laatste moment van uitbundigheid vóór de vastentijd: veertig dagen van sober leven in aanloop naar Pasen.
Die overgang verklaart waarom carnaval altijd draait om overdaad, eten, drinken en loslaten. Even mocht alles, voordat de regels weer golden.
Rollen omgedraaid
In de middeleeuwen kreeg carnaval ook een maatschappelijke betekenis. Tijdens het feest werden de rollen omgedraaid: het gewone volk mocht spot drijven met machthebbers, geestelijken en gezag. Dat principe leeft vandaag de dag voort in symbolen zoals prins carnaval en de sleuteloverdracht door de burgemeester.
Volgens historici is carnaval daarmee altijd meer geweest dan een feestje. Het bood ruimte voor relativering en kritiek, verpakt in humor.
Ouder dan het christendom
De wortels van carnaval reiken zelfs verder terug. Al in de oudheid vierden mensen het einde van de winter en de terugkeer van het licht. Maskers, verkleedkleding en optochten werden gebruikt om boze geesten te verjagen en het nieuwe seizoen te verwelkomen. Veel van die elementen zijn nog altijd zichtbaar in het hedendaagse carnaval.
Waarom 66 jaar wordt gevierd
Dat Beek en Donk juist het 66-jarig jubileum groots viert, is geen toeval. In de carnavalscultuur geldt 11 als het narren- of gekkengetal: het doorbreekt de orde van het perfecte getal 10. Het getal 66 is daarvan een versterking en staat symbool voor dwaasheid, zelfspot en plezier — precies waar carnaval om draait.
Daarom vieren carnavalsverenigingen liever 11, 22, 33 of 66 jaar dan een traditioneel jubileum van 50 of 100 jaar. Het past bij de geest van het feest: niet alles hoeft serieus of rond te zijn.
Traditie leeft voort
In Beek en Donk is carnaval uitgegroeid tot een sociaal bindmiddel. Wagenbouwers, muzikanten en vrijwilligers werken maandenlang samen. Jong en oud dragen het feest over van generatie op generatie.
Hoewel niet iedereen nog precies weet waarom carnaval ooit is ontstaan, wordt de kern ervan nog altijd beleefd. Het jubileumjaar onderstreept dat carnaval in Beek en Donk meer is dan verkleden en feesten: het is een levend stukje geschiedenis.
