Toen in 1822 de eerste schop in de grond werd gezet in Den Bosch voor de aanleg van de Zuid-Willemsvaart, werden de eerste industriële plannen in Veghel al gesmeden. Toenmalig burgemeester de Kuijper en bierbrouwer Smits zagen kansen. Zij regelden dat er toen een één kilometer lange aftakking van de Zuid-Willemsvaart naar het centrum van Veghel werd gegraven.
Veghel heeft altijd op een goede plek gelegen. De grond was vruchtbaar en er werd veel handel gedreven in het dorp. De komst van de Zuid-Willemsvaart en later ook het Duits lijntje, de spoorlijn tussen Boxtel en het Duitse Wesel, zorgde ervoor dat veel handelaren en ondernemers zich gingen vestigen in Veghel. En handel trekt handel aan. “Het is moeilijk in te schatten hoe het zou zijn geweest zonder het kanaal maar de groei zou nooit zo groot zijn geweest”, zegt historicus Bernard Vissers, oud voorzitter van heemkundekring Vehchele.
Ondanks de komst van het kanaal was Brabant aan het eind van de 19e eeuw arm en werd er vanuit de overheid weinig naar de provincie omgekeken. Dat gold ook voor de regio rondom Veghel, totdat pater van den Elsen uit Heeswijk met het idee kwam om een gezamenlijke bond van boeren op te richten. De Noordbrabantse Christelijke Boerenbond (N.C.B.) Deze bond verenigden boeren in in- en verkoop en richten verschillende coöperaties op. De Coöperatieve Handels Vereniging (C.H.V.) wat is uitgegroeid tot wat tegenwoordig Agrifirm is. Dit was slechts één van die coöperaties die later tot iets groots uitgroeide.
Met de latere verbreding van de Zuid-Willemsvaart in combinatie met het spoor en later ook de A50 werd de gunstige ligging van Veghel alleen maar benadrukt. De N.C.B. en de C.H.V. waren de start van een economische groei in Veghel. “Iets ontwikkelt zich nooit alleen” vertelt Vissers, “Er komen altijd andere bedrijven en ondernemers op de successen van anderen af,” benadrukt hij verder. “Soms is het haast erfelijk binnen families, dan zie je dat er veel ondernemers uit dezelfde familie komen”. Uiteindelijk heeft de combinatie van de grote hoeveelheid handel, de gunstige ligging van Veghel en het ondernemerschap van mensen ervoor gezorgd dat grote bedrijven en economische wereldspelers zich in Veghel hebben gevestigd. Denk bijvoorbeeld aan bedrijven als FrieslandCampina, Jumbo, Vanderlande en de allereerste Mars fabriek van Europa.
In DTV Vaart Mee – 200 jaar Zuid-Willemsvaart vertelt Bernard Vissers donderdagavond meer over de groei die Veghel doormaakte door de komst van het kanaal. De uitzending is vanaf 19.00 uur te zien in het journaal en op Dtvnieuws.nl.
