Laarbeek | Gemeenten worstelen met steeds complexere veiligheidsproblemen

Kleine steden en plattelandsgemeenten, zoals Laarbeek en de Peelgemeenten, kampen met steeds complexere veiligheidsproblemen. Dat concludeert het Den Haag Centrum voor Strategische Studies, HCSS, in het rapport ‘Gemeenten onder druk’. Verantwoordelijkheden nemen toe, terwijl capaciteit, expertise en strategisch vermogen achterblijven. De lokale veiligheidsketen staat hierdoor onder druk. Ook de weerbaarheidsopgave groeit: gemeenten moeten zich voorbereiden op cyberaanvallen, stroomuitval en klimaatrisico’s en andere crises. Gemeenten beschikken vaak nog niet over duidelijke landelijke kaders en structurele middelen.

unnamed-7-aspect-ratio-800-500
Foto: gemeente.nu

Verward gedrag
Veel veiligheidsproblemen hebben hun oorsprong buiten het veiligheidsdomein. Zorgtekorten, woningnood, arbeidsmigratie, dakloosheid en sociale problematiek komen uiteindelijk tot uiting als overlast en openbare-ordevraagstukken. Vooral verward of onbegrepen gedrag legt een groot beslag op schaarse capaciteit. Gemeenten en politie fungeren hierdoor als vangnet voor structurele problemen die zij zelf niet kunnen oplossen. Het rapport pleit daarom voor betere samenwerking met onder meer zorg en het sociaal domein, in plaats van uitsluitend extra inzet vanuit politie en handhaving.

Hybride samenleving
Daarnaast verandert de veiligheidsopgave door de hybride samenleving. Online en offline raken steeds meer verweven. Maatschappelijke onrust, radicalisering, jeugdcriminaliteit en georganiseerde criminaliteit krijgen een digitale aanloop, terwijl kleinere gemeenten vaak onvoldoende zicht, bevoegdheden en expertise hebben om die ontwikkelingen te monitoren. Hierdoor ontstaat een informatiekloof en zijn gemeenten sterk afhankelijk van de politie.

Politiecapaciteit
Het rapport identificeert vijf structurele knelpunten: politiecapaciteit bepaalt in de praktijk de lokale veiligheidsagenda; gemeenten zijn voor informatie sterk afhankelijk van de politie; schaarse politiecapaciteit zet preventief en gebiedsgericht werken onder druk; de positie en rol van boa’s zijn onvoldoende eenduidig; en veel oorzaken van onveiligheid liggen buiten het veiligheidsdomein.

Delen